Trí tuệ nhân tạo đã đến trình độ sáng tác ngôn ngữ mới khiến con người ‘như vịt nghe sấm‘.

Vậy trí tuệ nhân tạo là gì?

Định nghĩa

Trí tuệ nhân tạo: (AI: Artificial Intelligence) có thể được định nghĩa như một ngành của khoa học máy tính về việc tự động hóa các hành vi thông minh do con người tạo ra. chẳng hạn các hoạt động ra quyết định, giải bài toán, trí tuệ này có thể tư duy, suy nghĩ, học hỏi,… như trí tuệ con người. Xử lý dữ liệu ở mức rộng lớn hơn, quy mô hơn, hệ thống, khoa học và nhanh hơn so với con người.

Cho tới thời điểm hiện tại, Thuật ngữ này thường dùng để nói đến các MÁY TÍNH có mục đích không nhất định và ngành khoa học nghiên cứu về các lý thuyết và ứng dụng của trí tuệ nhân tạo. Tức là mỗi loại trí tuệ nhân tạo hiện nay đang dừng lại ở mức độ những máy tính hoặc siêu máy tính dùng để xử lý một loại công việc nào đó như điều khiển một ngôi nhà, nghiên cứu nhận diện hình ảnh, xử lý dữ liệu của bệnh nhân để đưa ra phác đồ điều trị, xử lý dữ liệu để tự học hỏi, khả năng trả lời các câu hỏi về chẩn đoán bệnh, trả lời khách hàng về các sản phẩm của một công ty,…

Nguồn gốc của AI

Ý tưởng xây dựng một chương trình AI xuất hiện lần đầu vào tháng 10/1950, khi nhà bác học người Anh Alan Turing xem xét vấn đề “liệu máy tính có khả năng suy nghĩ hay không?”. Để trả lời câu hỏi này, ông đã đưa ra khái niệm “phép thử bắt chước” mà sau này người ta gọi là “phép thử Turing”. Phép thử được thực hiện dưới dạng một trò chơi. Theo đó, có ba đối tượng tham gia trò chơi (gồm hai người và một máy tính). Một người (người thẩm vấn) ngồi trong một phòng kín tách biệt với hai đối tượng còn lại. Người này đặt các câu hỏi và nhận các câu trả lời từ người kia (người trả lời thẩm vấn) và từ máy tính. Cuối cùng, nếu người thẩm vấn không phân biệt được câu trả lời nào là của người, câu trả lời nào là của máy tính thì lúc đó có thể nói máy tính đã có khả năng “suy nghĩ” giống như người.

Đến mùa hè năm 1956, tại Hội nghị do Marvin Minsky và John McCarthy tổ chức với sự tham dự của vài chục nhà khoa học tại trường Dartmouth, Mỹ, tên gọi “artificial intelligence” được chính thức công nhận và được dùng cho đến ngày nay. Cũng tại đây, Bộ môn nghiên cứu trí tuệ nhân tạo đầu tiên đã được thành lập.

Nguồn gốc AI

Giá trị nó mang lại

Trí tuệ nhân tạo mang lại rất nhiều giá trị cho cuộc sống loài người, nhưng cũng tiềm ẩn những nguy cơ cho chúng ta. Đả có rất nhiều chuyên gia lo lắng rằng khi trí tuệ nhân tạo đạt tới một ngưỡng tiến hóa nào đó thì đó cũng là thời điểm loài người bị tận diệt. Rất nhiều các bộ phim đã khai thác đề tài này với nhiều góc nhìn, nhưng qua đó đều muốn cảnh báo loài người về mối nguy đặc biệt này.

Vịt nghe sấm

Các nhà nghiên cứu đến từ Facebook đã phát hiện ra những con robot của mình bắt đầu ‘nói chuyện’ với nhau bằng thứ ngôn ngữ hoàn toàn mới. Và họ cho chúng ngừng hoạt động ngay lập tức. Đó là câu chuyện của tuần qua.

Bob: “Tôi có thể có thể tôi tôi mọi thứ khác.”

Alice: “Bóng chẳng là gì với tôi với tôi với tôi với tôi với tôi với tôi với tôi.”

Với bạn, đoạn hội thoại này khá là vô nghĩa ngớ ngẩn phải không?. Nhưng bạn nghĩ sao nếu biết đây là cuộc thảo luận của thứ mà có lẽ sẽ trở thành một phần mềm thương lượng phức tạp nhất trên hành tinh này? Phần mềm thương lượng mà có thể học, tiến hóa, và giành lấy những món giao kèo tốt nhất có thể với tốc độ và hiệu quả cao hơn – và có lẽ, với nhiều sắc thái ẩn dụ hơn nữa – khả năng tương tự của con người đáng kể? Bởi vì bạn ơi, nó là có thật đấy.

Đây là cuộc hội thoại diễn ra giữa hai ‘phần tử’ AI được phát triển bên trong Facebook. Đầu tiên, chúng nói với nhau bằng thứ Tiếng Anh cổ thuần túy. Nhưng sau đó các nhà nghiên cứu đã nhận ra là chúng đã mắc lỗi lập trình.

“Không có bất cứ phần thưởng nào cho việc bám lấy ngôn ngữ Anh,” theo lời Dhruv Batra, nhà khoa học nghiên cứu đến từ Georgia Tech thuộc viện nghiên cứu AI Facebook (FAIR). Với việc hai phần tử này cạnh tranh để tìm ra một giao kèo có lợi nhất – một cuộc tí thí phiên bản AI đấu với AI được các nhà nghiên cứu đặt cho cái tên “Mạng lưới cạnh tranh sản sinh”- khi mà cả hai ‘đấu thủ’ đều không được trang bị bất cứ một động cơ phát ngôn nào giống như một người bình thường cả. Vì vậy, chúng sẽ bắt đầu bất đồng, và cuối cùng tự sắp xếp lại các từ dễ đọc thành những câu nói, tưởng chừng khá ngớ ngẩn.

AI tự sáng chế ngôn ngữ

“Các phần tử sẽ loại bỏ đi thứ ngôn ngữ có thể hiểu được, và thay vào đó tự sáng chế ra ngôn ngữ của riêng mình,” theo lời Batra, nói về một hiện tượng không thể tiên đoán mà Facebook đã chứng kiến hết lần này đến lần khác. “Chẳng hạn như nếu tôi nói từ ‘the’ năm lần, bạn sẽ diễn giải nó là tôi muốn năm bản sao của từ này. Điều này không khác biệt lắm so với cách mà cộng đồng người tạo nên các bản tốc kí.”

Quả thực vậy. Con người đã phát triển các dạng phương ngữ đặc trưng cho mọi thứ, từ việc bán thịt lợn trên sàn nhà ở Mercantile Exchange, Chicago vào những năm cuối thế kỉ 19, cho đến thứ ngôn ngữ được dùng để các thành viên của Seal Team Six truy tìm khủng bố – bởi vì con người nhiều khi trở nên xuất sắc hơn trong một lĩnh vực cụ thể nếu không tuân theo cac quy chuẩn ngôn ngữ thông thường.

Vậy liệu rằng chúng ta có nên để cho các phần mềm của mình bắt chước thói quen đó? Chúng ta có nên cho phép AI tự tiến hóa các thứ ngôn ngữ của riêng mình, khi chúng nói chuyện với các AI khác? Kiểu nói xấu sau lựng ông chủ của chúng, là chính chúng ta? Có thể: nó cung cấp cho chúng ta khả năng về một thế giới tương kết hơn, nơi chiếc iPhone, chiếc tủ lạnh và chiếc xe của bạn trở thành bộ ba thân thiết có thể giao tiếp với nhau mà không cần nghĩ tới một giây

Cái giá phải trả là chúng ta, con người, không có bất cứ ý niệm nào về những gì mà những chiếc máy này thực sự trao đổi với nhau.

Ứng dụng của AI trong thực tế

Hiện tại, trí tuệ nhân tạo AI được ứng dụng trong đời sống theo hai hướng: Dùng máy tính để bắt chước quá trình xử  lý của con người và thiết kế những máy tính thông minh độc lập với cách suy nghĩ của con người.

Một số ứng dụng của trí tuệ nhân tạo trong cuộc sống thực tiễn có thể kể đến như: Nhận dạng chữ viết, Nhận dạng tiếng nói, Dịch tự động, Tìm kiếm thông tin, Khai phá dữ liệu, phát triển tri thức, Lái xe tự động, và đặc biệt nhất là Robot.

Trong tương lai, trí tuệ nhân tạo với sự quan tâm và phát triển của các ông lớn trong ngành công nghệ như Google, Facebook,Amazon dự kiến sẽ mở rộng hơn nữa phạm vi ứng dụng sang các lĩnh vực như: Y tế, Xây dựng, Ngân hàng, Công nghệ siêu vi, …

Đến nay, trí tuệ nhân tạo đã góp phần không nhỏ trong việc giúp con người tiết kiệm sức lao động, đẩy nhanh quá trình tự động hóa và số hóa nền kinh tế của nhân loại, với chi phí khá rẻ. Mặc dù, vẫn có nhiều ý kiến lo ngại về công ăn việc làm của con người khi trí tuệ nhân tạo phát triển. Nhưng thiết nghĩ, nếu chúng ta có những chính sách phù hợp thì trí tuệ nhân tạo sẽ là nền tảng đưa loài người bước lên một tầm cao mới.

Trí tuệ nhân tạo có nguy hiểm?

Để hiểu được những nguy hiểm tiềm tàng của trí tuệ nhân tạo, hãy so sánh nó với một quả tên lửa – phóng nhanh nhưng chẳng ai điều khiển. Chắc bạn cũng sẽ tưởng tượng ra được nó nguy hiểm chừng nào?

Chẳng có ai cố gắng tạo ra một cơ chế chèo lái quả tên lửa đó cả”, lập trình viên và nhà vật lý học Jaan Tallinn – đồng sáng lập Skype và cũng là đồng sáng lập của Viện Trung tâm Nghiên cứu Nguy cơ tồn tại và Tương lai của Sự sống – nói đùa khi trả lời Wired UK.

Và nó không phải là một quả tên lửa thông thường cũ kỹ, nó là một quả tên lửa mất hàng tỷ USD để nghiên cứu, hàng triệu giờ nghiên cứu để tạo nên, và những thành công tương lai của con người hoàn toàn có thể dựa vào sự thành bại của trí tuệ nhân tạo. Nó là một hệ thống hoàn hảo để giúp đỡ con người tiến về tương lai nhưng có điều, quả tên lửa này “bất trị”, chẳng ai điều khiển được nó.

Vừa qua thì tỉ phú công nghệ nổi tiếng Elon Musk vừa lên tiếng cảnh báo về sự nguy hiểm của trí tuệ nhân tạo, mà theo vị tỉ phú này thì có thể sẽ còn nguy hiểm đến nhân loại hơn cả vũ khí hạt nhân.

Elon Musk cùng với một nhóm các nhà khoa học, chuyên gia nổi tiếng cảnh báo việc sử dụng vũ khí AI có thể mở ra một kỷ nguyên chiến tranh mới.

 

 

Facebook Comments
Trí tuệ nhân tạo là gì? Nó có thực sự nguy hiểm?
5 (100%) 5 votes

1 COMMENT

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here